Komunikaty

Raport o rynku pracy w I kw. 2014 r.

Data publikacji strony: 30-06-2014

Analizy NBP: Wyraźnie szybszy niż w ubiegłym kwartale wzrost liczby osób pracujących według BAEL i wręcz zaskakująco dynamiczny przyrost osób aktywnych zawodowo to najważniejsze zmiany w I kwartale 2014 r. Istotną rolę odegrały tutaj wydłużone urlopy macierzyńskie. Wysoka dynamika roczna liczby osób pracujących według BAEL nie znalazła odzwierciedlenia w sprawozdawczości przedsiębiorstw dotyczącej zatrudnienia etatowego (tj. na umowy o pracę), która wciąż ma ujemną – choć poprawiającą się –dynamikę.

Od roku trwa coraz szybszy wzrost liczby osób pracujących według danych BAEL (miara ta uwzględnia także atypowe formy zatrudnienia). W ujęciu rocznym wielkość ta przyrosła o 1,8 proc., a w ujęciu kwartalnym o 0,7 proc. (dane odsezonowane). Choć poprawa widoczna jest także w odniesieniu do przeciętnego (etatowego) zatrudnienia według sprawozdawczości przedsiębiorstw, jego dynamika wciąż pozostaje ujemna w ujęciu rocznym (-0,5 proc., co daje wzrost o 0,1 proc. w ujęciu kwartalnym po odsezonowaniu). Wzrost liczby pracujących według BAEL był efektem przede wszystkim wydłużenia pod koniec II kwartału 2013 r. urlopów macierzyńskich, w trakcie których stosunek pracy formalnie zachowuje ciągłość.

W niewielkim stopniu zmianie uległa szansa na znalezienie pracy przez osoby bezrobotne, choć wyraźnie spadło ryzyko jej utraty. Stabilizacji szans na znalezienie pracy towarzyszyła względnie niska i stabilna liczba „rynkowych” wakatów. Wraz z mniejszymi napływami, spadkowi liczby zarejestrowanych osób bezrobotnych sprzyjało w znacznej mierze szersze wykorzystanie już w I kwartale instrumentów aktywizacyjnych (m.in. staży) oraz intensyfikacja wyrejestrowań z przyczyn administracyjnych.

Stopa bezrobocia obniżała się w tempie około 0,1 pp. na miesiąc i spadła od swojego maksimum jesienią 2013 r. o 0,9 pp. do 12,6 proc. na koniec I kwartału 2014 r. Stopa bezrobocia BAEL obniżyła się w I kwartale 2014 r. do 9,8 proc., tj. o 0,3 pp. poniżej swojego poziomu z IV kwartału 2013 r. (dane po skorygowaniu o wahania sezonowe).

Wbrew tendencjom obserwowanym w poprzednich kwartałach, dynamicznie wzrosła liczba osób aktywnych zawodowo wśród osób młodych (15-34 lata), głównie kobiet, ale także osób w wieku przedemerytalnym. Poza (statystycznym) efektem związanym z wydłużeniem urlopów macierzyńskich, wyższa aktywność osób młodych może być związana także z mniejszym zainteresowaniem studiami wyższymi.

Dynamika płac w gospodarce w I kwartale 2014 r. wzrosła do 4,2 proc. w ujęciu rocznym (wobec 3,6 proc. r/r w IV kwartale 2013 r.). Dynamika płac w sektorze przedsiębiorstw zbliżyła się do tej obserwowanej w całej gospodarce, tj. 4,2 proc. w ujęciu rocznym (z poziomu 3,3 proc. r/r na koniec 2013 r.).

Pomimo wyższego niż przed kwartałem tempa wzrostu PKB wydajność pracy obniżyła się, co jest skutkiem wysokiego wzrostu liczby osób pracujących. Niższa dynamika wydajności, przy nieco szybszym wzroście wynagrodzeń w gospodarce narodowej, skutkowała wzrostem dynamiki jednostkowych kosztów pracy (według danych BAEL w I kwartale 2014 r. 2,6 proc. r/r wobec 1,4 proc. r/r w IV kwartale 2013 r.).

W najnowszym raporcie znalazły się także pogłębione analizy dotyczące zjawisk migracyjnych.

• Czy imigranci z Ukrainy pracują głównie w rolnictwie i budownictwie?
W świetle bardzo skąpych i niekiedy wręcz sprzecznych ze sobą informacji o pracujących w Polsce obywatelach Ukrainy, warto przyjrzeć się strukturze sektorowej – czy Ukraińcy konkurują o miejsca pracy z Polakami, czy raczej podejmują głównie te prace, których Polacy nie chcą wykonywać (za polskie stawki). Według informacji o liczbie oświadczeń Ukraińcy pracują głównie w rolnictwie i budownictwie, ale dane na temat zezwoleń wskazują na znaczną rolę usług rynkowych, usług domowych i opiekuńczych. Jak to się ma do popytu na pracę w Polsce i na Ukrainie?

• Co przyciąga do Polski imigrantów z Ukrainy, Białorusi i Rosji?
Na poziomie deklaratywnym, głównym powodem przyjazdu do Polski imigrantów zza wschodniej granicy są czynniki ekonomiczne, ale dużą rolę odgrywają w ich opinii także plany edukacyjne bądź względy rodzinne (badanie NBP realizowane w II połowie 2012 r). Około 70 proc. migrantów wraca przy tym do swoich krajów pochodzenia częściej niż raz w roku, co wynika częściowo z przepisów (tzw. pobyty krótkookresowe), ale jest także przejawem tzw. cyrkulacji, czyli ciągłego krążenia między miejscem zamieszkania a krajem zarobkowania. Upodabnia to imigracje z Ukrainy, Rosji i Białorusi do emigracji z Polski w latach 1990 – 2009. Czy te przyjazdy mają szansę przekształcić się w stałą przeprowadzkę do Polski?

• Czy Polacy wciąż jeżdżą do Niemiec głównie na saksy?
W latach 90. ponad 90 proc. emigracji Polaków do Niemiec stanowiły krótkookresowe wyjazdy do zatrudnienia w rolnictwie. Obecnie migranci sezonowi to około 1/3, a zdecydowaną większość stanowi zatrudnienie o charakterze długookresowym zarówno u niemieckich, jak i u polskich przedsiębiorców, coraz częściej decydujących się na rozpoczęcie działalności za granicą. Koniec gastarbeitera? W których sektorach pracują obecnie Polacy w Niemczech?

• Czy emigranci z Polski nadużywają opieki społecznej w Wielkiej Brytanii?
Od 2011 r. niektórzy przedstawiciele brytyjskiego rządu krytycznie wypowiadali się o korzystaniu ze świadczeń społecznych przez imigrantów z Polski, podkreślając rolę tzw. nadużyć. Tymczasem suma składek i podatków od wynagrodzeń wpłaconych przez Polaków wydaje się wyższa niż suma pobranych świadczeń (w próbce NBP ponad trzykrotnie!). Czy i dlaczego Polacy korzystają ze świadczeń społecznych w UK?

• Czy młodzi, wykształceni Polacy skorzystali na emigracji do Wielkiej Brytanii?
Mit polskiego emigranta z dyplomem pracującego na zmywaku przysłonił w odbiorze publicznym sukces wielu wyjeżdżających po 2006 r. Czy – przeciętnie – Polacy na Wyspach zarabiają więcej niż w Polsce? Emigracje Polaków do Wielkiej Brytanii to ich sukces czy porażka?

Zobacz: Kwartalny raport o rynku pracy w I kw. 2014 r.


Stopy procentowe

Referencyjna 1,50
Lombardowa 2,50
Depozytowa 0,50
Redyskonto weksli 1,75

Kursy średnie

Tabela z dnia 2016-09-27
1 EUR4,2972
1 USD3,8227
1 CHF3,9418
1 GBP4,9573
100 JPY3,8018

Perspektywy makro

Dane miesięczne

Dane kwartalne

Wskaźniki i rynki

Zobacz również

Numizmatyka

Kontakt

Centrala NBP
ul. Świętokrzyska 11/21
00-919 Warszawa

tel. centr.:
22 185 10 00
faks:
22 185 85 18
e-mail: listy@nbp.pl
NIP: 525-000-81-98
REGON: 000002223
SWIFT: NBPL PLPW
Ta strona używa plików cookies, dzięki którym może działać lepiej.
Aby się dowiedzieć więcej o technologii cookies, proszę kliknąć tutaj: Polityka prywatności NBP »
Aby móc przeglądać zawartość, należy zaakceptować cookies z tej strony Akceptuję