System płatniczy

Jednolity Obszar Płatności w Euro (SEPA)

Najczęściej zadawane pytania

Dlaczego SEPA?

SEPA jest elementem wizji wspólnego rynku europejskiego, której realizacja urzeczywistniła się m.in. poprzez wprowadzenie w 1999 roku waluty euro w obrocie bezgotówkowym, a w 2002 roku także w formie banknotów i bilonu. Wydarzenia te spowodowały, że w krajach, które wprowadziły wspólną walutę, transgraniczny obrót, zarówno bezgotówkowy, jak i gotówkowy, stał się łatwiejszy i tańszy, gdyż ustała potrzeba dokonywania wymiany walut. Za tymi wydarzeniami nie nadążało dostatecznie szybko dostosowanie systemów płatności krajów UE, które do tej pory obsługiwały krajowe i międzynarodowe operacje detaliczne dokonywane w różnych walutach europejskich. Czas rozliczeń transakcji transgranicznych i ich koszty pozostawały na poziomie sprzed wprowadzenia wspólnej waluty i znacznie różniły się w porównaniu z transakcjami krajowymi. Potrzeba wprowadzenia mechanizmów efektywnego dokonywania płatności w euro na obszarze całej Europy i traktowania tej strefy jako rynku lokalnego była przyczyną prac podjętych nad inicjatywą SEPA.

Jaka jest rola Europejskiej Rady ds. Płatności (EPC)?

EPC – ang. European Payments Council – jest organizacją międzybankową, która od 2002 roku koordynuje i nadzoruje prace nad SEPA. W ramach EPC współpracuje szereg organizacji i instytucji, których potencjał wykorzystywany jest w pracach grup roboczych. Głównymi uczestnikami i odbiorcami prac SEPA są banki. Przedstawiciele największych banków poszczególnych krajów uczestniczą bezpośrednio w pracach EPC. Istotną rolę odgrywają także europejskie i krajowe związki banków, które delegują swoich przedstawicieli do poszczególnych ciał przy EPC. Efektem prac EPC są powszechnie dostępne wspólne zasady i procedury dotyczące wykorzystywania instrumentów płatniczych w euro, takich jak polecenie przelewu, polecenie zapłaty i płatności kartowe.

Jaką rolę odgrywa Rada Płatności Detalicznych w Euro (ERPB)?

ERPB – ang. Euro Retail Payments Board - została powołana przez Europejski Bank Centralny w grudniu 2013 roku w celu stworzenia skutecznego mechanizmu wspierającego zarządzanie SEPA i włączającego w procesy decyzyjne szeroką reprezentację stron zaangażowanych w SEPA, zarówno po stronie różnych dostawców usług płatniczych (nie tylko banków), jak i ich odbiorców. W ERPB zasiada siedmiu przedstawicieli środowisk odbiorców usług płatniczych (np. organizacji konsumenckich, czy branżowych), siedmiu przedstawicieli środowisk dostawców usług płatniczych (np. banków, instytucji płatniczych, czy instytucji pieniądza elektronicznego) oraz pięciu przedstawicieli banków centralnych ze strefy euro i jeden przedstawiciel banku centralnego spoza strefy euro. Radzie przewodniczy przedstawiciel EBC, a przedstawiciel Komisji Europejskiej uczestniczy w obradach jako obserwator. Główną rolą ERPB jest wytyczanie strategicznych celów i zadań w obszarze płatności detalicznych w Europie, a także wskazywanie priorytetów ich realizacji i zapewnianie ich wykonalności.

Jaka jest rola SEPA Polska?

SEPA PL jest ciałem powołanym w 2006 roku przez Związek Banków Polskich, którego celem jest przygotowanie polskiego systemu bankowego do SEPA oraz prowadzenie działań dostosowujących i koordynujących wprowadzenie SEPA w Polsce w sposób uwzględniający lokalną specyfikę i interes polskiego systemu płatniczego. W ramach SEPA PL funkcjonują grupy i zespoły robocze, w skład których wchodzą przedstawiciele banków i instytucji powiązanych z polskim systemem płatniczym. Narodowy Bank Polski uczestniczy w pracach SEPA PL w charakterze obserwatora.

Co to jest IBAN?

Międzynarodowy Numer Rachunku Bankowego IBAN - ang. International Bank Account Number - jest stosowany globalnie do jednoznacznej identyfikacji rachunku płatniczego klienta w instytucji finansowej. IBAN został stworzony, aby wyeliminować problemy związane z występowaniem różnych standardów bankowości w transakcjach transgranicznych. Prace nad opracowaniem standardu jednolitego numeru rachunku bankowego stosowanego w obrocie międzynarodowym były prowadzone przez Międzynarodową Organizację Standaryzacyjną ISO – ang. International Organization for Standardization) oraz Europejski Komitet ds. Standardów Bankowych ECBS - European Committee for Banking Standards. Elementy międzynarodowego numeru rachunku bankowego (IBAN) określa Polska Norma PN ISO 13616-1 Usługi finansowe - Międzynarodowy numer rachunku bankowego (IBAN) - Część 1: Struktura IBAN. Dla rachunków bankowych prowadzonych przez banki działające w Polsce IBAN tworzy się poprzez dodanie do numeru rachunku bankowego (NRB), na początku ciągu znaków, 2-literowego kodu Polski (PL).

Co to jest BIC?

BIC czyli Kod Identyfikujący Instytucję – ang. Business Identifier Code – to międzynarodowy unikatowy kod identyfikujący banki i inne instytucje, który pozwala usprawniać i automatyzować transakcje finansowe. Format kodu jest zgodny z Polską Normą PN ISO 9362 Kod identyfikujący instytucję (BIC). BIC nadawany jest przez SWIFT.

Co to jest SWIFT?

SWIFT – ang. Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication - jest globalną organizacją, za pośrednictwem której banki, domy maklerskie, giełdy i inne instytucje finansowe wymieniają informacje, m.in. informacje o transakcjach. W celu identyfikacji tych instytucji w ramach elektronicznej wymiany danych, organizacja ta nadaje im kody BIC. Skrót SWIFT jest równocześnie nazwą systemu służącego do wymiany danych.

Gdzie można znaleźć informacje o strukturze IBAN w poszczególnych krajach?

Informacje na temat struktury IBAN w poszczególnych krajach są udostępniane przez SWIFT.

Jak można sprawdzić poprawność IBAN?

Poprawność numeru rachunku płatniczego w standardzie IBAN nadanego w Polsce można sprawdzić wpisując go do wyszukiwarki numerów banków dostępnej na stronie internetowej Narodowego Banku Polskiego, gdzie można również uzyskać informację o banku, który obsługuje dany rachunek oraz informację na temat powiązanego z nim kodu BIC wykorzystywanego w transakcjach SEPA. W przypadku numerów IBAN z innych krajów, ich poprawność można sprawdzić na stronie internetowej powiązanej z Organizacją Narodów Zjednoczonych CEFACT.

Gdzie można uzyskać informację na temat BIC do numeru rachunku?

Informację na temat kodu BIC powiązanego z rachunkiem płatniczym w standardzie IBAN wykorzystywanego w transakcjach SEPA można uzyskać od kontrahenta do którego przekazywana jest płatność lub dostawcy usług płatniczych (w tym z banku), który prowadzi rachunek płatniczy. Można też skorzystać z listy instytucji w poszczególnych krajach Unii Europejskiej, wydających identyfikatory wykorzystywane w numerach rachunków płatniczych w standardzie IBAN, która publikowana jest na stronie EBC . Ponadto, w przypadku rachunków płatniczych prowadzonych w Polsce, można tę informację uzyskać wpisując IBAN do wyszukiwarki numerów banków dostępnej na stronie internetowej Narodowego Banku Polskiego.

Co określa regulacja SEPA end-date?

Regulacja SEPA end-date to Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 260/2012 ustanawiające wymogi techniczne i handlowe w odniesieniu do poleceń przelewu i poleceń zapłaty w euro oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 924/2009 (link do rozporządzenia po polsku). W Rozporządzeniu ustanowiono m.in. daty końcowe migracji dotychczas wykorzystywanych formatów polecenia przelewu i polecenia zapłaty w euro do jednolitego standardu. Data ostatecznej migracji dla Polski i innych krajów spoza strefy euro określona jest na dzień 31 października 2016 r., natomiast dla państw ze strefy euro – na dzień 1 lutego 2014 r. Organem uprawnionym do nadzorowania przestrzegania regulacji SEPA end-date przez dostawców usług płatniczych działających w Polsce jest Komisja Nadzoru Finansowego .

Jaka jest rola Krajowej Izby Rozliczeniowej SA w rozliczeniach SEPA?

KIR SA prowadzi system rozliczeniowy EuroELIXIR, w którym obsługiwany jest podstawowy instrument płatniczy SEPA – SCT. Świadczone w ten sposób usługi umożliwiają i ułatwiają dużej części polskich dostawców usług płatniczych, głównie banków, oferowanie klientom dokonywania przelewów w standardzie SEPA.

Co to jest SCT?

SCT to polecenie przelewu SEPA – ang. SEPA Credit Transfer- w standardzie opracowanym przez EPC służące do przekazywania płatności bezgotówkowych z rachunku płatnika na rachunek wierzyciela w walucie euro. SCT jest jednym z podstawowych instrumentów płatniczych SEPA.

Co to jest SDD?

SDD to polecenie zapłaty SEPA – ang. SEPA Direct Debit - w standardzie opracowanym przez EPC służące do bezgotówkowego pobierania środków w walucie euro, przez wierzyciela i z jego inicjatywy, zgromadzonych na rachunku płatniczym płatnika, na podstawie jego zgody. SDD jest jednym z podstawowych instrumentów płatniczych SEPA.

Co to jest SCF?

SCF to zestaw zaleceń dla płatności kartowych SEPA – ang. SEPA Cards Framework – opracowanych przez EPC. Jednym z głównych elementów technologicznych wymaganych w tym standardzie jest zastosowanie EMV.

Co to jest SECA?

SECA to działania w ramach SEPA związane z obsługą gotówki euro – ang. Single Euro Cash Area – zmierzające do uporządkowania i zoptymalizowania procesów dystrybucji oraz obiegu banknotów i monet euro. Działania te prowadzone są w ramach EPC.

Zobacz również:



Stopy procentowe

Referencyjna 1,50
Lombardowa 2,50
Depozytowa 0,50
Redyskonto weksli 1,75

Kursy średnie

Tabela z dnia 2016-09-29
1 EUR4,3014
1 USD3,8354
1 CHF3,9479
1 GBP4,9837
100 JPY3,7798

Perspektywy makro

Dane miesięczne

Dane kwartalne

Wskaźniki i rynki

Zobacz również

Numizmatyka

Kontakt

Centrala NBP
ul. Świętokrzyska 11/21
00-919 Warszawa

tel. centr.:
22 185 10 00
faks:
22 185 85 18
e-mail: listy@nbp.pl
NIP: 525-000-81-98
REGON: 000002223
SWIFT: NBPL PLPW
Ta strona używa plików cookies, dzięki którym może działać lepiej.
Aby się dowiedzieć więcej o technologii cookies, proszę kliknąć tutaj: Polityka prywatności NBP »
Aby móc przeglądać zawartość, należy zaakceptować cookies z tej strony Akceptuję